Kardiyoloji ve Kalp Sağlığı
EKG (Elektrokardiyografi) Nedir, Hangi Durumlarda Çekilir?

EKG (Elektrokardiyografi), kalbin çalışmasını sağlayan elektriksel sinyalleri (ritmi ve frekansı) ölçerek kağıt üzerine grafik olarak yazdıran çok temel…

Kardiyoloji ve Kalp SağlığıGüncel rehber

EKG (Elektrokardiyografi) Nedir, Hangi Durumlarda Çekilir?

Kısa cevap

EKG (Elektrokardiyografi), kalbin çalışmasını sağlayan elektriksel sinyalleri (ritmi ve frekansı) ölçerek kağıt üzerine grafik olarak yazdıran çok temel ve ağrısız bir testtir. Kalp krizi teşhisi, ritim bozuklukları (çarpıntı), kalp kası büyümesi gibi durumları tespit etmek için veya ameliyatlar öncesi rutin kontrol amacıyla çekilir. Test yaklaşık 2-3 dakika sürer ve vücuda elektrik veya radyasyon verilmez.

⚕️EKG Nedir ve Nasıl Çalışır?

Kalp, vücudumuzdaki en mükemmel biyolojik motordur ve bu motorun düzenli kasılıp gevşemesini (kan pompalamasını) sağlayan, kalbin kendi içindeki elektriksel jeneratörüdür. (Sinüs düğümü).

EKG cihazı, göğsünüze, el ve ayak bileklerinize takılan elektrotlar (küçük yapışkanlı mandallar) aracılığıyla işte bu elektrik dalgalarını yakalar. P, Q, R, S, T adı verilen bu dalgaların kağıt üzerindeki yüksekliği, genişliği ve aralarındaki boşluklar doktora kalbin o anki durumu hakkında çok net bir fotoğraf sunar.

EKG, kalbe elektrik vermez; tam tersine kalbin ürettiği elektriği dinler. Bu yüzden hiçbir yan etkisi, acısı veya zararı yoktur.

⚕️EKG Hangi Durumlarda Çekilir?

Acil servislere veya kardiyoloji polikliniklerine başvurduğunuzda çekilen ilk test her zaman EKG'dir. Şu şikayetlerle gelenlere mutlaka çekilir:

Göğüs Ağrısı ve Kalp Krizi Şüphesi: Bir kişi acile göğüs ağrısıyla gelirse ilk 10 dakika içinde EKG'si çekilmelidir. Eğer damar tam tıkanmışsa (STEMI kalp krizi), EKG kağıdındaki dalgalar anında anormal şekilde yukarı kalkar ve doktor saniyeler içinde hastayı anjiyoya alır.

Çarpıntı ve Ritim Bozuklukları (Aritmi)Kalbin çok hızlı (Taşikardi), çok yavaş (Bradikardi) veya düzensiz/tekleyerek (Fibrilasyon) atıp atmadığını gösterir.
Nefes Darlığı ve Bayılma (Senkop)Sebebi bilinmeyen bayılmaların altında kalpteki elektrik blokları (kısa devreler) yatabilir.
Rutin KontrollerGenel cerrahi ameliyatlarından önce (anestezi onayı için) ve sporcuların sağlık taramalarında kalbin spora uygun olup olmadığını anlamak için istenir.

⚕️EKG Öncesi Hazırlık Gerekir mi?

Özel bir hazırlığa gerek yoktur. Sadece şu basit kurallara dikkat edilir:

Aç veya tok olmanız fark etmez (Eforlu EKG hariç).

Cihazın elektriği doğru okuyabilmesi için, ölçüm sırasında konuşmamalı ve kaslarınızı kasmadan hareketsiz yatmalısınız. (Siz hareket ederseniz grafikte "parazit" çıkar).

Cep telefonu, saat veya bozuk paralar gibi metal eşyalar çekim sırasında vücuttan uzak tutulmalıdır.

Sık sorulan sorular

EKG kalp damar tıkanıklığını (kireçlenmeyi) gösterir mi?

Hayır, EKG'nin en büyük handikapı budur. EKG sadece o anki "elektriği" gösterir. Eğer damarınızda %80 oranında kronik bir kireçlenme (tıkanıklık) varsa ama henüz tamamen tıkanıp kalp krizine yol açmamışsa, o an dinlenirken çekilen EKG tamamen "Normal" çıkabilir. Bu yüzden damar tıkanıklığı şüphesinde doktorlar EKG ile yetinmez; Efor Testi (Koşu bandı) veya Anjiyo isterler. EKG ancak damar %100 tıkanıp kriz başladığında (veya daha önce kriz geçirilip kalpte iz kaldıysa) kesin sonuç verir.

Holter EKG ile normal EKG arasındaki fark nedir?

Normal EKG hastanede 10 saniyelik bir kayıt alır. Eğer çarpıntınız "ara ara" geliyorsa, hastanedeki o 10 saniye içinde çarpıntınız yoksa sonuç normal çıkar. Holter EKG ise, küçük bir cihazın (cep telefonu gibi) vücudunuza yapıştırılıp evinize gönderildiğiniz, kalbinizin 24 veya 48 saat boyunca aralıksız kaydedildiği bir sistemdir. Gizli ve gün içinde aniden gelen ritim bozukluklarını yakalamak için altın standarttır.

Normal EKG kağıdında kalp krizi yazısı çıkar mı?

Modern EKG cihazlarının üst kısmında "Normal Sinüs Ritmi" veya "Akut Miyokard Enfarktüsü" gibi otomatik yapay zeka analiz yazıları çıkar. Ancak bu yazılar zaman zaman hatalıdır. Cihaz normal bir dalgayı kriz sanabilir veya krizi atlayabilir. Bu yazıya bakarak hastanın kendi kendine yorum yapması çok yanlıştır, o grafiği ancak bir hekim gözü doğru okuyabilir.

Tıbbi bilgilendirme

Bu makale eğitim amaçlıdır. EKG cihazının verdiği otomatik raporlar her zaman %100 doğru olmayabilir. Kesin teşhis her zaman o anki EKG grafiğini okuyan ve hastayı muayene eden doktor tarafından konur.